Txokolatea, bai gozoa!

Txokolatea munduan gehien hedatu den gutizia gastronomikoa izango da, noski. Gainera, ikaragarria da egun aukeran dauden txokolate-motak, ekoizten diren txokolate-sortak: txokolate bel-beltzetik hasita, laranja edo antzeko beste edozein frutarekin nahasian aurkeztutakoak. Eta, nola ez, nolanahi hartzeko moduan: hotz-hotza, edari bero-bero gisa, mousse-itxuran, krematsu-krematsu pastel baten gain-azalean edota betiko txokolate-ontza bokadilo eder baten tartean, besteak beste.

Gaur egun haur, gazte nahiz helduen gustukoa da; esneduna ala bel-beltza, urrekin, laranjarekin, masustekin, jogurtarekin, kafearekin, mendarekin. denekin ondo ezkontzen dena; eta noiznahi hartzeko modukoa: gosaltzeko, postretarako, meriendatzeko.

 

Gainera, gauza jakina da koska eginda, edanda edo edonola irentsiz gero, txokolateak sortzen duen zirrara eta bizkortzea ikaragarria dela. Berez, txokolatea kakaoaren eta beste osagai batzuen nahastea da.

 

Guztira, hiru txokolate-mota nagusi daude: txokolate beltza, esnedun txokolatea eta zuria. Txokolate beltzak % 30-35 kakao izaten du, koiperik gabeko kakao lehor eta kakao-mantekarekin batera. Esnedun txokolateak, kakaoaz gain (% 20-25), azukrea, esnea eta osagai koipetsuak ditu. Azkenik, txokolate zuria dugu: kakao-manteka, esnea eta azukrez egindakoa.

 

Osagai nagusia: kakaoa
 

Txokolateak osagai nagusia kakaoa du eta osagai honen %70 Afrika Ekuatorialean ekoizten da: Boli Kosta -munduko ekoizlerik handiena dena- Ghana eta beste hainbat herrialde dira txokolate-ekoizle garrantzitsuenak. Ekoizle hauek batez ere, AEB, Alemania, Erresuma Batua, Frantzia, Brasil eta beste hainbat herrialdetara esportatzen dute kakaoa, gero bertan txokolatea eta kakaozko produktuak fabrika ditzaten. Kakao-aldaera nagusiak hiru dira: Theobroma criollo, Theobroma forastero eta biak gurutzatzetik erdiesten dena. Criollo-motak, lurrin ta zapore apartakoa, mundu zabaleko produkzioaren %10 hartzen du eta Venezuela eta Ekuadorren ekoizten da. Gainerako %90 forastero-motakoa da; kalitatez criolloa bezain ona ez bada ere, ekoizpen ugariagoak eskaintzen ditu.

 

 

Txokolatearen kalitatea
 

Txokolatearen kalitatea zehazteko garaian, kakaoaren eta gainerako osagaien jatorri eta neurriak ez ezik, lantze prozesuak ere badu zerikusia. Ekuador, Venezuela, Ghana eta Boli Kostako kakaoekin egiten diren txokolateak zapore on eta finekoak dira, Indonesiakoen ahogozoa leuna da, Brasilgoek oso usain eta zapore aldagarriak dituzte eta Errepublika Dominikarrekoak denetan zapore ahulenekoak dira.

 

Kalitate handiena duten txokolateak, oro har, kakao-osagai (kakaoa eta kakao-gantza) asko daukatenak eta 'maskor' itxura duen makina batean luze irabiatzen diren txokolateak dira: hau da, txokolate likidoa makina batean hamabi orduz gutxienez eta zazpi egunez gehienez irabiatzean da.

 

Tarte honetan, bainila-estraktu hutsa botaz gero, txokolate bikaina lortzen da. Gainontzekoak egiteko, ordea, bainillina izeneko suzedaneoa baliatzen da.

 

Irabiatze-prozesua astebetez luzatzea da egokiena, hartara txokolateak zaporea hartu, mikaztasuna erabat galdu eta ukitu leunagoa erdiesten duelako.


Txokolatea, elikagai
 

Txokolatea eta kakaozko elikagaiak oso energetikoak, hots, indar-emaileak dira, karbohidrato eta gantz ugari dauzkatelako. Gantza, batez ere, kakao-gantzak ematen du. Baina, gantz-mota honek dituen osagaiek ez dute, bere familiako beste hainbat azidok ez bezala, odoleko kolesterolaren igoerarekin loturarik. Proteina gutxi dauzka, esnerik edo esnekirik gehitu ezean.

 

Txokolatea elikagai tonikoa da, teobromina ugari daukalako. Teobromina, izan ere, nerbio-sistema estimulatzen duen substantzia da, kafearen kafeina edo tearen teinaren antzekoa, baina eragin kitzikagarri ahulagoa du, bi horiek baino. Bukatzeko, gantz asko daukanez, tamainan kontsumitzea komeni izaten da (anoa, 20 gramo). Nutrizio-alorreko adituen ustez, dieta orekatuan beti ere, kakaoa -era askotan- kontsumitzea gaitzik ez duten adin guztietako gizakien osasunarentzat mesedegarria da.

 


B2
2005-10-18
16161221
4356