Hirugarren liburuki honetan 2016ko urriaren 28tik 30era eta 2017ko urriaren 27tik 29ra egindako ikastaroetan aurkeztutako ponentziak biltzen dira.

Xabier Berasaluze "Leturia" Villabonako kale Nagusian, "Katea etxea"n jaio zen, bere aitona Pantaleon Leturiaren etxean, 1954ko urtarrilaren 19an. Musika-ibilbide luze eta oparoa egin du. 1958an, solfeoa ikasten hasi zen. Gero, 1963an, Elgoibarren bizi zela, pianoa jotzen ikasketako 4 kurtso egin zituen. Aurrerago, 1968an, gitarra ikasten , beste 4 kurtso. 1975ean, berriz, Villabonara bizitzera itzultzean, panderoa eta atabala ikasi zituen, eta 1977an, txalaparta ikasi zuen Juan Mari Beltranekin.

1977an, Ipintza trikitilariekin hasi zen, eta beste zenbait trikitilarirekin ere jo zuen hainbat plazatan, zortzi urtetan zehar. 1984an, Joseba Tapiarekin abiatu zuen bere aldirik ezagunenetakoa. 1987tik 2018ra bitartean, 11 CD grabatu zituen Tapiarekin.

Horretaz gain, kolaborazio ugari egin du beste musikari batzuen diskoetan. 2023an, berriro Joseba Tapiarekin, "Tapia eta Leturia" taldea martxan jarri zuten. 2024an, Iñaki Dieguez akordiolariarekin batera ibili da Leturia, "Pepito Yanci" ikuskizuna aurkezten.

Zazpi dira Euskal Herriko lurraldeak; hamaika, ordea, bere baitan topa daitezkeen errealitate eta istorioak. Udalbiltzako Geuretik Sortuak proiektuak errealitate horiek bildu eta arte forman gizarteratzen laguntzeko helburua du; horixe egiten dute, hain zuzen, komiki-bilduma honetako zazpi istorioek.

Batzuek diote poesiari kiratsa dariola, baina, egia esan, usainak sentitu gabe, poesiak bide zaila du. Olerkientzat, ardoentzat bezala, sudur on bat edukitzea premiazkoa da, hezia izan daitekeen usaimena, giza zentzurik animaliena, ezagueraren hastapena eta kontrolatzen zailena izan arren, munduaz gozatzeko balio duena. Izan ere, guztiz jakin gabe gure bizitza markatu zuten eta, askotan, gure arretaz kanpo geratzen diren une haien oroimena berreskuratzea ahalbidetuko digu usaimenak. Poesiak usain guztiak behar ditu. Gogora dezagun, bada, Ovidioren abizena Nason omen zela. Baina ez dago urrutira joan beharrik poeta baten irudian sudurraren garrantziari antzemateko. Polloen ehortzita dagoen Indalezio Bizkarrondoren porrontxoak ere horren berri ematen baitigu. Izan ere, nekez gogora dezakegu Bilintx zena oroimenera haren sudurluzea ekarri gabe. Jarraian datozen testu hauek, beraz, aipatu harremanaz aritzeko, sudurraren eta poesiaren artekoa alegia, aukera eskaini nahi dute, usaimen on! (Fito Rodriguez)

Izen bereko erakusketan oinarritutako liburu-katalogoa.

Galdera eta zalantza unibertsalek zeharkatzen dute liburua, eta egile askoren arteko elkarrizketa bizia sortu du Juaristik, betiko eta gaurko kezkak uztartuz.

Literatura, bizitza, hainbat irakurketa eta bizi-esperientzia uztartzen dituen saiakera, egilearengan ohikoa den prosa poetikoaz hornitua.

Mendiak bizitzea kirola egitea baino askoz gehiago da. Naturan dugun jatorrira itzultzea da, natura gabe ez baikara ezer.

Lan honetan urteetako eskarmentua partekatzen da, mendiaz osasun eta segurtasun handiagoarekin gozatzen laguntzeko pozean. Liburuak 49 atal ditu eta mendira zergatik joan, ibiltzeko erritmo onenak, mendiko portaera, meteorologia, komunikazioak, larrialdiak, oinetakoak, jantziak, motxila, makilak, arriskuak, elikadura eta biziraupenerako oinarriak batzen ditu, besteak beste.

Labirintoan galduta dabiltzan pertsonaia ugari biltzen dituzte poemok. Minik gabe bizitzeko nahia. Bizipenak geureganatzeko eta argazki bihurtzeko egindako ahalegin antzuak. Norberaren «errelatoa», eta kolektiboa. Kontakizun bateratuaren porrota. Norberaren porrota. Artea eta sinesmenak helduleku gisa. Eguneroko bortitzaren hamaika aurpegi.

Euskal Herri osoan, neguaren erdi-erdian, tradizio zahar ugari berpizten dira indar eta bizi handiz, askok ahaztutzat edo galtzekotan jotzen zituzten arren.

Thierry Truffaut antropologoak eta Patxi Beltzaiz argazkilariak, udaberriaren atarian, urte zaharraren eta berriaren arteko igarobidean, iniziazio bidaia batera eramaten gaituzte. Ohitura, jai eta inauteri giroko praktika hauen kodeak aztertzen dituzte, non tradizioak eta sormenak bat egiten duten. Hainbat urteko ikerketa eta behaketaren ondorioz egindako transmisio lanak euskal nortasuna hobeto ulertzen laguntzen gaitu, Europako jatorri sakonak ukatu gabe. Komunitate baten kohesiorako ezinbesteko diren tradizio ziklikoek, sinbolikoki, Ilunpetik Argira igarotzeko bidea erakusten digute, etorkizunari ateak irekitzeko.

Liburu hau desberdina da. Istorio honetan gertatuko dena zure eskuetan dago. Zu zara protagonista! Misterioak, arriskuak eta abenturak aurkituko dituzu. Erabakiak hartu beharko dituzu eta enigmak ebatzi. Zure adimena eta abileziak erabili beharko dituzu. Erabaki txar batek hondamendia eragin lezake… eta heriotza ere bai! Baina ez etsi. Edozein unetan egin dezakezu atzera eta beste aukera bat hautatu, zure istorioaren ibilbidea aldatu dezakezu.

Ezagutu Oraire eta murgildu zaitez abentura berri honetan. Agian mundu eta izaki berriak ezagutuko dituzu, agian gure munduaren etorkizuna zure esku egongo da, agian zure bizitzako abenturarik zirraragarriena izango da; edo agian ez, agian ezingo duzu inoiz etxera itzuli, agian indar ilunak gailenduko dira eta ezingo duzu gertatu zaizuna inoiz kontatu, agian dena amaituko da betiko.

Ausartuko zara?