Novedades - Liburutegia

10/05/2023 | 205

Xubani ideia gaitza bururatu zaio diruaren irabazteko: izarren biltzea eta haien saltzea. Hastapeneko lilura eta arrakasta iragan eta, Xuban ohartuko da bere ekintzek badutela ondoriorik ingurumenean eta jendeengan.

10/05/2023 | 213

Zuretan bizitzea : zurezko zuzkidura-bizitokiak eraikitzeko gida

Zuzkidura bizitokiak etxebizitza tipologia berritzaile bat dira, eta, oraindik ere, ez dira oso ezagunak herritarren nahiz profesionalen artean. Euskadin, zuzkidura bizitokien lehen sustapena mende honetako lehen hamarkadan egin zen. Zuzkidura bizitokiak dituzten eraikinak bizitzeko eraikinak dira, baina ekipamendu (zuzkidura) edo azpiegitura gisa hartuta eta kontzeptualizatuta daude, eta ez dira bizitegi erabilera hertsiko eraikinak. Euskadin, Lurzoruari eta Hirigintzari buruzko ekainaren 30eko 2/2006 LegeaN ÀQNaWX ]XeQ, MXUidiNRNi, ]X]NidXUa bi]iWRNieQ ÀgXUa hRUi. EWa hRUUe] gaiQ, EXVNR Jaurlaritzaren Etxebizitza Sailburuordetzak etengabe egin du zuzkidura bizitokien aldeko apustua azken urteetan, Etxebizitza Plan Zuzentzaileen bidez.

10/05/2023 | 209

Irunberri, 1990 : arroilaren negarra

1990eko ekainaren 25ean, 12:00etan, Jon Lizarralde, Susana Arregi eta German Rubenach bainatzera jaitsi ziren Irati ibaira, Irunberriko Arroilaren baitan. ETAko militanteak ziren, Nafarroa komandoa osatzen zuten, eta astebete zeramaten kanpin-denda batean, Guardia Zibilaren aurkako ekintza baterako informazioa jasotzen.
Une hartan, handik igaro zen Nissan Patrol bat geratu, eta Jose Luis Hervás sarjentua jaitsi zen haiek identifikatzera. Ekintzaileek tiro egin eta hilda utzi zuten agentea. Gero, ihes egin zuten. Ondorengo hogei orduan, Guardia Zibilak arroilaren bi irteerak itxi zituen, eta ez zen jakin zer gertatzen ari zen han barruan. Ondorioak latzak izan ziren: 20:45ean German Rubenach aurkitu zuten buruan tiroa zuela; ospitalera eraman, eta bizia salbatu zuen. Biharamunean, 08:45ean, Jon Lizarralderen eta Susana Arregiren gorpuak aurkitu zituzten. Susanak bi tiro zituen buruan, Jonek tiro bat buruan eta ibaiko ura biriketan.
Espainiako Barne Ministerioak suizidatu egin zirela esan zuen, eta kasua itxi. Baina kalean ez zitzaion sinesgarritasun handirik eman bertsio ofizialari, ez jende arruntak, ez politikariek ez erakunde askok. Gertaerak eskandalua sortu zuen, eta protesta ugari, baita nazioartean ere. Zulo beltz bat bilakatu zen Irunberriko kasua Euskal Herriaren historia garaikidean. Gaur arte.
Ikerketa sakon baten emaitza da liburu hau. Ikertzaile taldeak lekuko berriak elkarrizketatu ditu, sumarioa aztertu, garaiko hemeroteka analizatu eta ondorio argiak atera ditu, kontakizun berri bat onduz, zehatza eta sinesgarria.
Liburu hau da ikerketa kriminal horren kronika, erreportaje baten estilo bizian idatzia eta nobela bat bezala irakurtzen dena.

10/05/2023 | 198

Holaxe bizi da Xola

Atxagak Xola txakurtxoaren bost abenturen bilduma dakar azal gogorrean. Euskarazko haur literaturako narrazio klasikoak dira, 1995etik aurrera argitaratu zirenak (Xolak badu lehoien berri, Xola eta basurdeak, Xola eta Angelito, Xola eta Ameriketako izeba, Xola eta lapurra) eta hemen berreskuratu direnak. Liburu bakar batean bildutako narrazio hauek Shogakukan argitaletxe japoniar ospetsuak hautatu ditu 2022an, eta literatura unibertsaleko haurrentzako lan onenen artean sartu.

Xola arratoi-txakurrak, bere autorearen arabera, «mando baten egoskorkeria, azeri baten maltzurkeria eta ume errebelde baten bihurrikeria» du; batez ere animalia oso humanoa da, xaloa eta lotsagabea aldi berean, beti zalantzan jartzen dabil konbentzionalismo sozial batzuek ezartzen dizkiguten betebeharrak. Askatasuna maite du, baina absurdutik hurbil dagoen umore-ukitu batekin.

Mikel Valverdek Xolaren abentura hauek zorrotz eta goxo animatzen ditu komikiaren pareko ilustrazioekin.

10/05/2023 | 218

Petrokalipsia : krisi energetiko globala eta nola (ez) dugun konponduko

Inoiz ez gara krisi honetatik aterako. Ez, behintzat, indarrean jarri dugun eskema ekonomiko eta sozial honen barruan. Hori aspalditik jakina zen arren, ez dugu deus aldatu nahi izan, eta orain ezin da gehiago itxaron: gure ekintzen ondorioak bistan geratzen ari dira, eta hondamendiaren lehen zantzuak, petrolioaren eskasia esaterako, ageriko egiten ari zaizkigu. Hortik petrokalipsi izena, eta abiapuntu beretik azterketa gordin eta argigarri hau, egungo sistema energetikoari alternatibak eskaini nahian. Energia-iturri berriztagarrien erabilera txalotzen duten albiste arranditsuen aurrean, liburu honek argi eta zehatz azaltzen du zergatik ez duten balioko ustezko konponbide horiek, eta irtenbide errazik edo lasterbiderik ez duen auzi honen aurrean ditugun aukerak, premiazkoak bezain errotikakoak, aurkezten ditu.

09/05/2023 | 235

Kaleko artista

Eskolara bidean, Paulek egunero ikusten du mimo bat, sudur gorria duela, eta kaleko artista guztiak bezala orduak eta orduak pasatzen dituena bertan txanpon batzuen truke jendea imitatzen. Paulek egunero ikusten duenez, egun on batea berarekin hizketan hasten da, izan ere gizonak pena handia ematen dio, ez baitio inork ere kasurik egiten, eta beti txanponen kaxatxoa hutsik ikusten du neskatoak. Pixkanaka-pixkanaka, Paule kolore gorriari gustua hartzen joango da, eta bere bizitzan behar zituen erabaki eta aurreiritziak (batez ere, kolore gorriaren kontrakoa) moldatuz ere bai. Martinekin solasaldi batzuk izan ondoren, berarekin kalean gitarra jotzera ere ausartuko da, eta agian sudur gorri (bai, berak hain gustuko duen gorri hori) bat jartzera ere animatuko ote da Paule gaztea?

09/05/2023 | 219

Aitona Lukasen txabola

Baserria eraitsi zutenez geroztik, aitona txabolan bizi da, eta ez da beste inora joaten. Krispin biloba gonbidatu du gaurkoan. Pozik hartu du gonbidapena, izan ere aitonak ez du inoiz presarik izaten, eta berarekin egoteko behar duen denbora hartzen du. Txabolara sartu orduko, ordea, asko harritu da Krispin: batetik, inguratzen duen guztia zaharkitua iruditu zaiolako, bestetik, aitona bakarrik ikusteak harritu eta kezkatu egin du. Aitonak, ordea, aurrea hartuz argitu dio bakarrik bizi dela, baina ez dagoela bakarrik. Hain justu, Krispinek banan-banan ezagutuko ditu aitonaren lagunak: Xilbestre armiarma, Margarita ahatea, Clementina sagua eta Pakito barraskiloa.

09/05/2023 | 271

Faustoren itzala

Faustoren itzala-k bi hari ditu, elkarren artean etengabe txirikordatzen direnak. Lehenengoa, Joan Jose Elhuyarrek Fausto anaiari Kolonbiatik bidaltzen dizkion gutunek osatzen dute. Hari mutur horri tiraka, Elhuyartarren sekretuarekin ez ezik, garai hartako giroarekin ere topo egingo du irakurleak.Bigarren haria, berriz, gure egunetan Ipar Europatik Euskal Herrira etorritako gazte baten istorioa da. Gazte horrek Upsalako Unibertsitatean noizbait galdu ziren Elhuyarren gutunak aurkitu eta hona ekarri ditu. Bere peripeziaren berri berak grabatutako bideoen bitartez ematen digu.

09/05/2023 | 241

Koloretako ipuinak

Liburutxo honetan, mundu zabaleko herrialde askotako herri-ipuinak bildu dira. Ez dira ipuin arruntak. Ez. Guztiek eta haietako bakoitzak badauka ezaugarri komun bat: gertaera bereziak eta abentura apartekoak kontatzeaz gain, errealitatearekin, eguneroko bizimoduarekin lotutako galdera bati eman nahi dio erantzuna (esate baterako, zergatik daukaten elefanteek tronpa luzea, edota zergatik dagoen gazi itsasoko ura). Izan ere, gizakia beti aritu izan da galdezka, inguratzen duen mundua eta berarekin bizi diren izakiak eta gertatzen diren jazoerak hobeto ulertu nahian. Gaur egun, zientzian aurkitzen ditu erantzunik gehienak. Antzina, berriz, ipuin, alegia eta elezaharren bidez saiatzen zen erantzuten

09/05/2023 | 183

Marrakatxarra

Egun batean, eskolatik bueltan, aita sukaldean ari dela, Anderrek hiru mandarina hartu eta pasilloan barrena jo du malabarismoak egiten. Mandarinak eskuetan hartu eta jaurti, hartu eta jaurti eskuetan erabiliz, gurasoen langelaraino iritsi da, eta hantxe aitaren ordenadorearen mahaian ikusi du argazki bat, berria, lehenago inoiz ikusi gabea.

Argazkian ikusi duenak izua eragin dio. Sabelean sentitu du halako minzurri bat goraka igotzen zaiona. Burua gora jaso eta argazkiaren aurrez aurre jarri ditu begiak. Nor da gizon hori? Zer egiten du amona gaztearen eta aita haurraren ondoan?